Οδηγίες προστασίας των παιδιών στο νέο ψηφιακό κόσμο, από την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής

1 week ago

Αντικλείδι

Εκπαίδευση - Παιδεία, Ψυχολογία/Φιλοσοφία

1 σχόλιο

Τα παιδιά μας, αντίθετα από εμάς, μεγαλώνουν πια σε έναν ψηφιακό κόσμο. Είναι αναγκαίο λοιπόν να τους μάθουμε σωστούς και ασφαλείς τρόπους αντιμετώπισης του νέου αυτού κόσμου. Ο παιδίατρος Αντώνης Δαρζέντας έγραψε σήμερα στην προσωπική του σελίδα μερικά μικρά τιπς που σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής, μπορούν να βοηθήσουν τα νέα παιδιά να ανταπεξέλθουν στον νέο ψηφιακό κόσμο.

Κάντε ένα οικογενειακό πλάνο χρήσης των ψηφιακών μέσων. Όταν τα ψηφιακά μέσα χρησιμοποιηθούν σωστά μπορούν να βοηθήσουν την καθημερινότητα, όμως αν χρησιμοποιούνται ανεξέλεγκτα μπορούν να υποκαταστήσουν πολλές σημαντικές ασχολίες όπως την αλληλεπίδραση πρόσωπο με πρόσωπο, τον οικογενειακό χρόνο, το παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους καθώς και τον ύπνο.

Χειριστείτε τα ψηφιακά μέσα όπως οποιαδήποτε άλλη ασχολία ή περιβάλλον του παιδιού σας.ΒΑΛΤΕ ΟΡΙΑ. ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΑ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΤΑ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΝ . Μάθετε τους online φίλους τους, όπως πρέπει να ξέρετε και τους offline . Μάθετε όσο είναι νωρίς ποια sites επισκέπτονται, ποιες εφαρμογές χρησιμοποιούν και τι κάνουν στον ψηφιακό κόσμο.

Βάλτε χρονικά όρια και ενθαρρύνετε το πραγματικό μη ψηφιακό παιχνίδι. Η χρήση της οθόνης όπως και κάθε άλλη ασχολία πρέπει να έχει σαφή χρόνο.

Η ώρα στην οθόνη δεν χρειάζεται να είναι για το παιδί μοναχική ώρα. Δείτε μαζί του, παίξτε μαζί του και αλληλεπιδράστε όταν χρησιμοποιεί ή παρακολουθεί ψηφιακά μέσα το παιδί σας. Παίξτε ένα video game μαζί του. Μπορείτε έτσι να του διδάξετε πως να αγωνίζεται και να ανταγωνίζεται σωστά. Δείτε μια εκπομπή μαζί του και μιλήστε για ανάλογες δικές σας εμπειρίες και σκέψεις .

Γίνετε ένα καλό παράδειγμα για τα παιδιά σας. Μάθετε τους, ευγένεια και καλούς τρόπους στον online κόσμο. Τα παιδιά μιμούνται τους γονείς τους και γι αυτό περιορίστε και την δική σας χρήση. Χρησιμοποιείστε το χρόνο αυτό για να αλληλεπιδράσετε, να παίξετε και να κουβεντιάσετε με τα παιδιά σας.

Γνωρίστε την αξία της επικοινωνίας πρόσωπο με πρόσωπο. Τα πολύ μικρά παιδιά μαθαίνουν πολύ καλύτερα με αυτό τον τρόπο επικοινωνίας. Η λεκτική επικοινωνία πρόσωπο με πρόσωπο είναι πολύ σημαντική για την ανάπτυξη της γλώσσας. Αυτός ο τρόπος βοηθάει πολύ περισσότερο από την παθητική ακρόαση σε μια οθόνη.

Περιορίστε τα ψηφιακά μέσα για τα νεότερα μέλη της οικογένειας. Αποφύγετε τα τελείως για τα νήπια έως 18 μηνών εκτός από το video chatting. Για παιδιά από 18 έως 24 δείτε κάποια κατάλληλα για την ηλικία τους βίντεο μαζί με αυτά και επικοινωνήστε μαζί τους την ώρα που τα βλέπετε. Δηλαδή σχολιάστε το περιεχόμενο του βίντεο ή μιλήστε μαζί τους γι αυτό, αν έχουν επαρκή λόγο. Για τις ηλικίες 2 έως 5 ετών περιορίστε τη χρήση οθόνης στη μία ώρα την ημέρα. Και σε αυτά βοηθά το να τα βλέπετε μαζί και να αλληλεπιδράτε εκείνη τη στιγμή. Αν δείτε μαζί κάποιο εκπαιδευτικό βίντεο κουβεντιάστε το μαζί του και μια άλλη στιγμή, την ώρα που τρώτε πχ.

Δημιουργήστε ζώνες ώρας ή περιβάλλοντα χωρίς καθόλου οθόνες και τεχνολογία. Μην χρησιμοποιείτε οθόνη την ώρα που τρώτε, εκτός ότι περιορίζει την επικοινωνία είναι αποδεδειγμένο πως όσοι τρώνε και βλέπουν τηλεόραση παίρνουν περισσότερη τροφή. Η συνήθεια αυτή επάγει την παχυσαρκία. Μην βάζετε τηλεόραση στο δωμάτιο του παιδιού. Κλείνετε την τηλεόραση όταν δεν την βλέπετε πραγματικά. Η ανοικτή τηλεόραση επηρεάζει την ανθρώπινη επαφή ακόμα και αν δεν την παρακολουθεί κάποιος πραγματικά. Φορτίζετε τις συσκευές σας τη νύχτα αλλά όχι στο δωμάτιο του παιδιού ώστε να μην μπαίνουν στον πειρασμό να τις χρησιμοποιήσουν.

Μην χρησιμοποιείτε την τεχνολογία ως συναισθηματικό ηρεμιστικό. Τα ψηφιακά μέσα μπορεί να είναι πολύ αποτελεσματικά στο κρατήσουν τα παιδιά ήσυχα αλλά δεν μπορεί να είναι αυτός ο μόνος τρόπος που τα ησυχάζει. Τα παιδιά πρέπει να εκπαιδευτούν στο να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται δυνατά συναισθήματα αλλά και να εφευρίσκουν τρόπους να αντιμετωπίζουν την πλήξη τους αποτελεσματικά με άλλα μέσα.

Υπάρχουν πάνω από 80 χιλιάδες εκπαιδευτικές εφαρμογές για το παιδί σας. Ψάξτε σε οργανισμούς που ειδικεύονται σε αυτές όπως το commonsense media . org και κάντε τις καλύτερες επιλογές για το παιδί σας

Είναι Οκ για τον έφηβο να είναι online. Οι ψηφιακές σχέσεις είναι μέρος της τυπικής εφηβικής συμπεριφοράς. Τα social media μπορούν να υποστηρίξουν τους εφήβους να ανακαλύψουν τον εαυτό τους μέσα στον κόσμο των ενηλίκων. Σιγουρευτείτε όμως πως τα έφηβα παιδιά σας συμπεριφέρονται κατάλληλα τόσο στον ψηφιακό όσο και στον πραγματικό κόσμο. Υπενθυμίστε τους πως πως στον ψηφιακό κόσμο τίποτα δεν είναι ιδιαίτερο ή κρυφό. Από τη στιγμή που κάτι θα διαμοιραστεί ψηφιακά online είτε σκέψεις είτε φωτογραφίες είτε συμπεριφορές, αυτό αφήνει ένα ψηφιακό ίχνος ΟΡΑΤΟ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ.

Αφήστε με τον έφηβο ανοικτές τις πύλες επικοινωνίας για απορίες και ανησυχίες.

Προειδοποιείστε τα παιδιά σας για τους κινδύνους του sexting και των σεξουαλικών αρπακτικών. Πρέπει να προειδοποιηθούν πως αυτοί χρησιμοποιούν κατεξοχήν τα ψηφιακά μέσα για τους σκοπούς τους και πως πρέπει να έχουν στα κινητά τους σωστή ασφάλεια όπως και να μην μοιράζονται ποτέ ακατάλληλες φωτογραφίες

Και τέλος θυμηθείτε. Τα παιδιά είναι παιδιά και θα κάνουν λάθη. Χειριστείτε τα λάθη με κατανόηση αλλά ταυτόχρονα προσέξτε γιατί μερικές συμπεριφορές του παιδιού σας όπως το sexting, το bullying ή η δημοσίευση φωτογραφιών όπου το παιδί σας αυτοτραυματίζεται μπορεί να σημαίνουν σοβαρά προβλήματα για αυτό και να χρειάζεται η παρέμβαση ειδικού ψυχολόγου.

Τα ψηφιακά μέσα είναι μέρος του σημερινού και του μελλοντικού μας κόσμου. Τα οφέλη από τη χρήση τους είναι σαφή, αν χρησιμοποιούνται σωστά και με μέτρο. Ωστόσο όλες οι έρευνες δείχνουν πως η πρόσωπο με πρόσωπο επαφή με την οικογένεια, τους φίλους και τον δάσκαλο είναι το σημαντικότερο για τη μάθηση και την ψυχική υγεία του παιδιού.

Κρατήστε την πραγματική επικοινωνία στο προσκήνιο και μην την αφήνετε να χαθεί πίσω από μια οθόνη.

Ε.Παπανούτσος – H δύναμη της μάζας

«Η πλάνη δεν είναι τύφλωση, η πλάνη είναι ανανδρία». Nietzsche

Έως ποιο βαθμό οι αντιλήψεις, οι κρίσεις, οι αποφάσεις μας στην καθημερινή ζωή είναι «δικές μας» και όχι αποτέλεσμα επιρροής της μικρής και της μεγάλης κοινωνίας απάνω μας;

(Μικρήν εννοώ τον στενό οικογενειακό, φιλικό και επαγγελματικό κύκλο, και μεγάλη όλο τριγύρω) μας το ανθρώπινο περιβάλλον μέσα και έξω ακόμη από τον εθνικό και γεωγραφικό μας χώρο).

Το ερώτημα θα σκανδαλίσει ίσως τον αμύητο στα προβλήματα της κοινωνικής ψυχολογίας αναγνώστη, έχει εντούτοις το λόγο του. Δεν είμαστε τόσο «ελεύθεροι» να σχηματίζομε τις εντυπώσεις, τις πεποιθήσεις, το πρόγραμμα των επιδιώξεών μας, όσο νομίζομε. Το κοινωνικό σώμα, η «ομάδα» μέσα στην οποία έχομε ενταχθεί (από τη γλώσσα που μιλούμε, από το Θεό που λατρεύομε, από την ανατροφή και την εκπαίδευση που έχομε πάρει, από το επάγγελμα που ασκούμε κτλ.) καθορίζει σε τέτοιαν έκταση και σε τόσο βάθος τον τρόπο και τα μέτρα με τα όποια αντιλαμβανόμαστε και σημασιολογούμε τα πράγματα και τα γεγονότα, ώστε κάθε άλλο παρά «δικές μας», με την αυστηρή έννοια της λέξης, είναι οι αλήθειες και οι άξιες μας. Φυσικά τούτο δεν το παραδέχεται ο εγωισμός μας.

• — Βλέπω με τα δικά μου μάτια, λέμε, και κρίνω με το δικό μου το μυαλό.
• — Με δική μου πρωτοβουλία αποδοκιμάζω αυτή την ιδεολογία και είμαι υπεύθυνος.
• — Η αλήθεια που υποστηρίζω είναι ολοφάνερη- δεν μου την υπέβαλαν άλλοι.

Μια βαθύτερη όμως διερεύνηση (που μπορούμε και οι ίδιοι να κάνομε μέσα μας, εάν έχομε το θάρρος να ανατάμομε τον εαυτό μας) θα μας πείσει ότι σε αναρίθμητες περιπτώσεις η πνευματική μας ανεξαρτησία είναι ένας ωραίος μύθος. Η δράση, η κρίση, η πίστη «μας» είναι η δράση, η πίστη της κοινωνικής φάλαγγας με την οποία συμπορευόμαστε. Το φαινόμενο τούτο στη γλώσσα της επιστήμης λέγεται «κοινωνικός κομφορμισμός» και έχει γίνει αντικείμενο όχι μόνο θεωρητικών αλλά και πειραματικών ερευνών. Μιαν απ’ όλες θα αναφέρω για παράδειγμα.

Το 1951 ο Αμερικανός ψυχολόγος J. Ε. Asch έκανε, ανάμεσα σε άλλα, και τούτο το έξυπνο πείραμα. Έδειξε σε έξι πρόσωπα μια γραμμή ορισμένου μήκους και τους εζήτησε να βρουν την αντίστοιχή της, στο μέγεθος, ανάμεσα σε τρεις άλλες που είχαν κι’ αυτές παρουσιαστεί στον πίνακα. Πρωτύτερα όμως είχε δώσει μυστικά την εντολή σε πέντε από τα έξι αυτά πρόσωπα να διαλέξουν όχι τη σωστή, αλλά μια ψεύτικη γραμμή. Το πρόσωπο που δεν μετείχε στη συνωμοσία, θα απαντούσε τελευταίο και είχε τοποθετηθεί έτσι ώστε να ακούσει και να ιδεί τα άλλα που θα μιλούσαν πρώτα.

Το πείραμα έγινε πολλές φορές με πολλά και διάφορα πρόσωπα και είχε τούτο το παράδοξο αποτέλεσμα : με συχνότητα εκπληκτική, το αμύητο στη συνωμοσία πρόσωπο δεν εμπιστευόταν στη μαρτυρία των δικών του ματιών, αλλά συντασσόταν με την ομόφωνη απάντηση, την εσφαλμένη, των άλλων μελών της ομάδας.

Και μια λεπτομέρεια ακόμη, πολύ χαρακτηριστική. Στα πειράματα του Asch τα πρόσωπα που έπεφταν στην παγίδα, όταν μάθαιναν το τέχνασμα, δεν παραδέχονταν οτι είχαν υποχωρήσει στην «πίεση» της ομάδας, αλλά υποστήριζαν ότι το λάθος ήταν δικό τους απροσεξία, βιασύνη, κακή εκτίμηση των περιστατικών κτλ.

Ώστε όχι μόνο δεχόμαστε, χωρίς να καταλαβαίνομε, την επιρροή των άλλων (όταν ιδίως αυτοί αποτελούν συντεταγμένο σύνολο, ομάδα κοινωνικού τύπου), αλλά και στην περίπτωση που η αφανής αυτή αλλά έντονη επιρροή μας παρασύρει σε εσφαλμένες αντιλήψεις ή κακές εκτιμήσεις, την πλάνη συνηθίζομε να την προσγράφομε σε μια δική μας αστοχία ή ανεπάρκεια, όχι στους άλλους που μας παρέσυραν στον εκτροχιασμό. Από φιλοτιμία βέβαια, για να δείξομε ότι στεκόμαστε στα δικά μας πόδια, αλλά και για έναν άλλο ακόμη λόγο : για να αντισταθούμε (ηθικά τουλάχιστο) σε μια πανίσχυρη έλξη που ασκεί απάνω μας το κοινοτικό πλαίσιο. Η άρνηση της παραδοχής είναι εδώ (όπως και σε πολλές άλλες καταστάσεις της προσωπικής μας ζωής) ένα είδος διαμαρτυρίας — δεν θέλομε να αναγνωρίσομε τη δουλεία μας . . .

«Κοινωνικού κομφορμισμού» περιπτώσεις μπορεί ο καθένας μας να αναφέρει πάμπολλες από την προσωπική του πείρα. Από την εκούσια αλλά και ακούσια υποταγή στο συρμό έως τις ομαδικές ιδεοληψίες (ακόμα και παραισθήσεις) που παρουσιάζονται σε ώρες πολεμικής αναταραχής και θρησκευτικής έξαρσης, η πανικού από θεομηνίες και επιδημίες. Το «πλήθος» τότε γίνεται μια συμπαγής μάζα που αισθάνεται, σκέπτεται και δρα με τον ίδιο τρόπο- οι ατομικές αποκλείσει εξαφανίζονται, διαλύονται μέσα στην κοινή, την απρόσωπη συμπεριφορά.

Είναι απίστευτο το πόσο εύκολα, ακόμα και σε ομαλές περιστάσεις, διαδίδονται οι ομαδικές πλάνες, όπως λ.χ. ή πίστη στη θεραπευτική δύναμη ενός κοινού βοτάνου, ή η υπόθεση ότι αυτή ή εκείνη ή σύμπτωση αποτελεί κακόν οιωνό ,ή η βεβαιότητα ότι οι «μάγισσες» είναι όργανα του Σατανά και πρέπει να καίγονται κ.τ.λ. κ.τ.λ. Άλλωστε θα έχομε όλοι παρατηρήσει ότι αρκεί μια είδηση, έστω και εξωφρενική, να δημοσιευτεί σ’ ένα έντυπο μεγάλης κυκλοφορίας ή να μεταδοθεί από το ραδιόφωνο με έμφαση, για να γίνει πιστευτή.

Υποτίθεται ότι για να φτάσει έως εκεί την εγγυάται ένας οπωσδήποτε σημαντικός αριθμός μαρτύρων και για τούτο, με όλο που δεν υπάρχουν θετικές αποδείξεις, ούτε καν σοβαρές ενδείξεις, για την αλήθεια της, δεν αποφασίζομε να την αμφισβητήσομε  «αφού λέγεται, έτσι θα είναι»

Προσέξετε στη φράση αυτό τον απρόσωπο «λέγεται»- είναι η φωνή της “ομάδας που ακούγεται και ενεργεί απάνω στον καθένα μας με δύναμη που δύσκολα μπορούμε να της αντισταθούμε. «Για να το λένε, θα είναι αλήθεια». Να το λένε ποιοι, όλοι και κανείς συγκεκριμένα. «Λέγεται» όμως και επαναλαμβάνεται, τούτο και μόνο φτάνει να ανατρέψει τη δυσπιστία μας. Έτσι σχηματίζεται και κρυσταλλώνεται τόσο σκληρά η «κοινή γνώμη», ώστε δύσκολα μπορεί το παγιδευμένο άτομο να σπάσει την κρούστα της και να λευτερωθεί.

Οι ομαδικές πλάνες είναι προικισμένες με εκπληκτική δύναμη αντίστασης στις επιθέσεις της κριτικής σκέψης· και όταν ακόμη φαίνονται ότι υποχωρούν, κλονισμένες από τη βάσανο της εμπειρίας, ξαναγυρίζουν πιο επικίνδυνες με τη μορφή της «φημολογίας» που «Θάχει κάποια βάση αφού ακούγεται». Στο τέλος εκείνος που νικάει είναι το ανώνυμο πλήθος, όχι οι λίγες επώνυμες μονάδες που αποχωρούν από τη φάλαγγα.

Οι ψυχολόγοι και οι κοινωνιολόγοι που έχουν μελετήσει το φαινόμενο, καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι ο κομφορμισμός αυτός, τάση ισχυρή και επίμονη, πηγή του έχει την κοινωνική φύση του ανθρώπου. Ζώο κατ’ εξοχήν κοινωνικό (ο Αριστοτέλης το ονομάζει στη γλώσσα του «πολιτικόν») ο άνθρωπος, όταν έρχεται αντιμέτωπος προς σημαντικές για τη συλλογική ζωή «δοξασίες της μάζας», αισθάνεται ζωηρότερο ενδιαφέρον για τη συντήρηση των λαϊκών εξηγήσεων που κρατούν συμπαγή την ομάδα, παρά για τις κριτικές αναλύσεις που μπορούν να τη διαιρέσουν και να τη διαλύσουν.

Συμφέρει την κοινωνία να δίνεται απεριόριστη πίστωση στις παρατηρήσεις (τεκμήρια, ενδείξεις, μαρτυρίες) που επιβεβαιώνουν τις «τρέχουσες» ιδέες και αποκλείουν τις αντίθετές τους (Thomas Szasz). Η εξήγηση είναι χωρίς αμφιβολία πειστική. Άλλωστε επαληθεύεται στην καθημερινή ζωή από πλήθος ομόλογων φαινομένων που ανάγονται στον ίδιο κανόνα.

Όσο και αν υπερβάλλουν εκείνοι που μέσα στο ψυχοφυσιολογικό μας σύστημα δίνουν την πρώτη θέση στο «ένστικτο της αγέλης» (instinct gregaire), θα ήταν παράλογο να αρνηθούμε ότι και το κορυφαίο ζώο της κλίμακας, τον άνθρωπο, μια ακαταγώνιστη ορμή το σπρώχνει να συνδέεται με τους όμοιους του και να επιζητεί την παρουσία τους όχι μόνο όταν έχει ανάγκη από τη σύμπραξή τους για να αντιμετωπίσει έναν κίνδυνο, αλλ’ ακόμα και στις ώρες της σχολής, τότε που διψάει για ψυχαγωγία «Χρειάζεται» τους άλλους, τον αριθμό, το πλήθος : στο πανηγύρι, στο θέαμα, στον περίπατο — και στο καφενείο ή στο εστιατόριο. Δεν «χαίρεται» τις ανέσεις της ζωής, και τις πιο στοιχειώδεις, παρά συντροφεμένος. Πρέπει να τις μοιραστεί, κατά κάποιο τρόπο, με άλλους, για να τις απολαύσει. Και για να τους κρατήσει κοντά του αυτούς τους άλλους, είναι έτοιμος να κάνει πολλές παραχωρήσεις στις κρίσεις και στο γούστο τους : να μπει στο δικό τους διανοητικό ορίζοντα, να συμμεριστεί τα συναισθήματά τους, να παραδεχτεί τις προτιμήσεις τους.

Έχομε λοιπόν καταδικαστεί να είμαστε αιχμάλωτοι της συμβιωτικής ομάδας; Θα παρεξηγούσε τη θέση μας εκείνος που θα την ερμήνευε με αυτό τον τρόπο. Όχι υποχείριος· υποκείμενος στις ιδέες και στις τάσεις του κοινωνικού σώματος είναι ο άνθρωπος.

Ποιος άνθρωπος όμως; (Η διευκρίνιση αυτή είναι απαραίτητη, για να προληφθούν πολλές παρανοήσεις). Εκείνος που οι ανθρωπολόγοι συνηθίζουν να τον ονομάζουν homo sapiens και που κατά την τρέχουσα φάση της ύπαρξης του έχει γράψει την ιστορία του πολιτισμού με τις «πνευματικές» (πως να τις πούμε αλλιώς) κατακτήσεις του.

Ότι χαρακτηρίζει αυτό τον ανθρώπινο τύπο είναι ο δεινός αγώνας να δαμάσει τα ένστικτα του είτε με την απεγνωσμένη αντίσταση στην πίεσή τους, είτε με το πονηρό ξεγέλασμά τους. Φυσικά μια τέτοια νίκη δεν είναι καθόλου εύκολη, ούτε πάντοτε δυνατή· και σχεδόν κατά κανόνα πληρώνεται με αιματηρές θυσίες. Φαίνεται όμως ότι δεν αποκλείεται από το πρόγραμμα της Δημιουργίας, γιατί και αισθητά χαλαρότερες είναι των ένστικτων ο ζυγός στον ψυχοβιολογικά εξελιγμένο άνθρωπο, και με οπλισμό τελειότερο («διάνοια») έχει το θαυμάσιο τούτο ζώο εφοδιαστεί από τη Φύση.

Οπωσδήποτε «παλεύονται», καθώς λέμε, τα ένστικτα μας, και αυτό έχει πελώρια σημασία. Όπως τα άλλα, έτσι και το «ένστικτο της αγέλης» στην περίπτωσή μας. Το οργανωμένο πλήθος, η κοινωνική ομάδα μας στηρίζει, μας προστατεύει, αλλά και θολώνει την δράση, μηχανοποιεί τη συμπεριφορά, δένει τη σκέψη, αποδυναμώνει τη φαντασία μας με τα πολυκαιρισμένα σχήματα των απρόσωπων εννοιών και αξιών της.

Από τη δουλεία αυτή σώζεται μόνο ο επώνυμος άνθρωπος που θα ορθώσει την κεφαλή του πάνω από τον ορίζοντα της μάζας και θα τολμήσει ν’ αντικρίσει με τις δικές του διανοητικές δύναμης τα πράγματα, με τη δική του βούληση τις περιπλοκές της ζωής, με τη δική του ευαισθησία το θέαμα του κόσμου.

Για ένα τέτοιον άθλο όμως χρειάζονται δύο σπάνιες ικανότητες : ανδρεία και εντιμότητα, ηθική ανδρεία και πνευματική εντιμότητα, που δυστυχώς για το γένος μας είναι των λίγων, των πολύ λίγων ο κλήρος. Μόνο έτσι σπάζει ο άνθρωπος τα δεσμά της πλάνης και κατακτά την ελευθερία της αλήθειας. Ας θυμηθούμε εδώ τα  βαθυστόχαστα λόγια του Nietzsche:

«Πόσην αλήθεια σηκώνει, πόσην αλήθεια αποτολμάει ένα πνεύμα; Αυτό έγινε για μένα, ολοένα και πιο πολύ, το αληθινό μέτρο των αξιών .Η πλάνη δεν είναι τύφλωση, η πλάνη είναι ανανδρία. Στη γνώση κάθε κατάκτηση, κάθε βήμα εμπρός προέρχεται από το θάρρος, από τη σκληρότητα απέναντι στον εαυτό μας, από την εντιμότητα απέναντι στον εαυτό μας».

Έντεκα κανόνες πειθαρχίας

• Bοηθείστε τα παιδιά να μάθουν την αρμόζουσα συμπεριφορά ωθώντας τα σε άμεσες εμπειρίες οι οποίες θα σας διδάξουν τις επιθυμητές συμπεριφορές. Αφήστε τα να σας παρατηρήσουν να φέρεστε με τον τρόπο που θα θέλατε να φέρονται και τα ίδια.
• Κάθε συμπεριφορά πρέπει να ακολουθείτε από ορισμένες συνέπειες, έτσι ώστε τα παιδιά να είναι σε θέση να ξεχωρίσουν το σωστό από το λάθος. Οι συνέπειες που ακολουθούν επιθυμητές συμπεριφορές ονομάζονται επιβραβεύσεις, ενώ αυτές που έπονται ανεπιθύμητων συμπεριφορών ονομάζονται τιμωρίες.
• Αυτό στο οποίο δίνετε περισσότερη προσοχή, είναι αυτό που θα εισπράττετε περισσότερο. Ένας από τους πλέον σημαντικούς στόχους της ανατροφής των παιδιών είναι η επιβράβευση των παιδιών σας όταν συμπεριφέρονται θετικά.
• Οι τιμωρίες χρησιμοποιούνται για να βοηθήσουν τα παιδιά να αλλάξουν την ανάρμοστη συμπεριφορά τους και να λειτουργούν αποτελεσματικά μόνο όταν συνδυάζονται με επιβραβεύσεις που ενισχύουν τη σωστή συμπεριφορά.
• Η τιμωρία δε θα πρέπει να χρησιμοποιείται ποτέ για να κακοποιήσει, να τραυματίσει, να προκαλέσει βλάβη ή να απειλήσει με πρόκληση βλαβών το παιδί.
• Η «απομάκρυνση» θα αποδώσει μόνο όταν ο υπόλοιπος χρόνος είναι ποιοτικός. Διαφορετικά, το παιδί σας βρίσκεται ήδη συναισθηματικά στο χρόνο της «απομάκρυνσης».
• Η «απομάκρυνση» θα πρέπει να χρησιμοποιείται με φειδώ και για διδακτικούς σκοπούς στα μικρά παιδιά. Άλλες μορφές τιμωρίας είναι πιο κατάλληλες για μεγαλύτερα παιδιά στην προεφηβική και εφηβική ηλικία.
• Η τιμωρία θα πρέπει να αντιστοιχεί στην παράβαση. Πρέπει να είναι λογική, αρμόζουσα και σχετική με την λανθασμένη ενέργεια του παιδιού.
• Σκοπός της τιμωρίας είναι η αποτελεσματικότητα και η ταχύτητα απόδοσης. Τιμωρίες μεγάλης διάρκειας δε δημιουργούν κίνητρα για βελτίωση στο παιδί.
• Αν το παιδί δε χρησιμοποιεί κάτι σωστά ή το καταχράται, το χάνει για λίγο και μετά του δίνεται ακόμα μια ευκαιρία να το χρησιμοποιήσει. Ένας από τους στόχους της πειθαρχίας είναι να διδάσκει τη σωστή συμπεριφορά. Αν δε δίνεται ποτέ μία δεύτερη ευκαιρία στα παιδιά, πώς θα μπορέσουν να μάθουν.
• «Αν το σπάσεις, θα το πληρώσεις. Αν λερώσεις θα καθαρίσεις.» η αποκατάσταση είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για να μάθετε στο παιδί πως υπάρχουν συνέπειες για την ανάρμοστη συμπεριφορά.

   ~ Απόσπασμα από το βιβλίο «Επικοινωνώντας με τα παιδιά», του BonnieMiller.

Όταν η αξία μιας στιγμής γίνεται ανάμνηση

Πολλές φορές, πολλοί άνθρωποι αναρωτιούνται… Ποιος είναι ο λόγος που καταλαβαίνουμε την αξία μίας στιγμής, όταν πια αυτή έχει γίνει μία ανάμνηση;

Κατά ένα μαγευτικό τρόπο, το ταξίδι στο χρόνο είναι μία ικανότητα του μυαλού μας… Το κάνουμε κάθε μέρα με τη σκέψη να σεργιανίζει αστραπιαία στη μνήμη μας. Συμπεριφερόμαστε κατά κάποιο τρόπο λόγω εμπειριών που ζήσαμε ή δεν ζήσαμε στα παιδικά μας χρόνια. Σχεδιάζουμε ή αναβάλλουμε πράγματα σκεφτόμενοι πώς θα είναι το μέλλον. Στην ουσία, κάθε μέρα, στέλνουμε τη σκέψη μας σε αμέτρητα ταξίδια «μπροστά και πίσω», στο παρελθόν και στο μέλλον, χωρίς καν να συνειδητοποιούμε ότι ταξιδεύουμε στο χρόνο.

Μια φίλη κάποτε είπε «το ταξίδι στο χρόνο είναι εφικτό…». Η ίδια όμως το είχε κάνει με έναν ιδιαίτερα πρωτότυπο τρόπο… Ήταν είκοσι ετών και μόλις είχαν περάσει οι εορτές των Χριστουγέννων και της πρωτοχρονιάς, όταν της ήρθε η πρωτότυπη ιδέα να γράψει ένα γράμμα στον… εαυτό της στο μέλλον.

Δεν έγραψε πολλά, δυο-τρεις παραγράφους που αφορούσαν συναισθήματα που ένιωθε τον καιρό που μάζευαν ξανά το χριστουγεννιάτικο δέντρο… Αν της έλειπε κάποιος πολύ…, αν ήταν ευτυχισμένη, αν την απασχολούσε ή αν την ανησυχούσε κάτι. Τοποθέτησε το μονοσέλιδο γράμμα, χωρίς φάκελο, μέσα στη σακούλα με τα λαμπάκια του χριστουγεννιάτικου δέντρου… Στόλιζε πάντα εκείνη και γνώριζε ότι σε ένα χρόνο θα άνοιγε την ίδια σακούλα με τα λαμπάκια για να ξαναστολίσει. Ήταν σίγουρο ότι θα έβρισκε το γράμμα στα Χριστούγεννα του επόμενου χρόνου, στα Χριστούγεννα του μέλλοντος όπως στην ιστορία του Ντίκενς. Αναρωτιόταν πώς θα «έβλεπε» τις σκέψεις και τα συναισθήματά της εκείνη τη στιγμή ο μελλοντικός εαυτός της…

Οι εποχές πέρασαν η μία μετά την άλλη γρήγορα… Η σακούλα με τα λαμπάκια βρισκόταν κλεισμένη στο πατάρι μαζί με τα άλλα στολίδια. Ένα χρόνο μετά, είχαν ξεχαστεί τα πάντα σχετικά με το γράμμα… Ένα χρόνο μετά, σχεδόν ίδια μέρα του μήνα, ήρθε η σειρά της σκονισμένης σακούλας με τα λαμπάκια να ανοίξει ξανά. Το βλέμμα τράβηξε ένα κιτρινισμένο διπλωμένο χαρτί… το άνοιξε και η έκπληξη που ένιωσε ήταν μεγάλη. Είχε ξεχάσει ότι το γράμμα ήταν εσκεμμένα γραμμένο σε δεύτερο πρόσωπο, για να κάνει χιούμορ στον εαυτό της. Ξεκινούσε με τη φράση «Σου εύχομαι και φέτος να έχεις όμορφα και καλά Χριστούγεννα, σήμερα που μάζεψες το δέντρο σκεφτόσουν αυτά…» και συνέχιζε, εξιστορώντας σκέψεις και συναισθήματα…

Η έκπληξη της να διαβάζει πώς ένιωθε ένα χρόνο πριν ήταν τόσο μεγάλη… Πολλές φορές ενώ διάβαζε, ένιωσε και σκέφτηκε… Κοίτα με τι στενοχωριόμουν, κοίτα τι ανέβαλα, κοίτα τι δεν τόλμησα… Στην ουσία με αυτό που είχε κάνει «έβλεπε» συναισθήματα και σκέψεις, με όλη τους την δύναμη και ένταση «παγιδευμένα» ατόφια, σε ένα κομμάτι χαρτί. Τώρα μπορούσε να θυμηθεί επιθυμίες, φόβους, σκέψεις που έκανε τότε,και να σκεφτεί πάνω σε αυτά πιο καθαρά, χωρίς να ζει μέσα σε αυτά. Να σκεφτεί πάνω στο πώς σκεφτόταν τότε. «Είδε» και κάποιες αποφάσεις που φαίνονταν τότε λογικές. Τώρα όμως καταλάβαινε ότι ήταν το συναίσθημα του φόβου που τις είχε υπαγορεύσει.

Τις αποφάσεις αυτές τις ονόμαζε τότε λογικές… Τώρα καταλάβαινε ότι ήταν συναισθηματικές, με βάση το φόβο. Τότε δεν είχε επίγνωση των φόβων, δεν το παραδεχόταν. Τώρα, διαβάζοντας το, το καταλάβαινε. Ήταν σαν ο εαυτός της με ωριμότητα πια, «να ψυχανέλυε» τον εαυτό της του παρελθόντος. Ένας χρόνος είχε δώσει πια μία αντικειμενική απόσταση από το νεότερο εαυτό της όπως επίσης και το γεγονός ότι διάβαζε για αυτόν σαν να πρόκειται για τον ήρωα ενός βιβλίου.

Τώρα καταλάβαινε τη φράση του Φρόυντ που είχε ακούσει… «Το να κατανοήσεις τα πάντα, δε σημαίνει ότι χάνεις τα πάντα (την απόλαυση των συναισθημάτων). Η ψυχανάλυση δεν μας διδάσκει απλώς τι μπορούμε να υπομένουμε…Μας δείχνει και τι πρέπει να αποφεύγουμε…Μας λέει τι μπορούμε να πολεμάμε…η ανοχή του κακού δε σημαίνει γνώση…κάθε άλλο».

Τώρα η ίδια κατανοούσε καλύτερα τον εαυτό της ένα χρόνο μετά… Αυτό που είχε καταφέρει με αυτό το γράμμα ήταν ότι ξαναζούσε συναισθήματα αλλά τώρα μπορούσε να συλλογιστεί ακόμη και πάνω στον τρόπο σκέψης που είχε τότε… Την έκανε να θυμηθεί βασικές συναισθηματικές ανάγκες που θυσίασε. Την έκανε όμως και να θυμηθεί τι ήθελε πάντα και έπρεπε να φροντίσει να μη το ξαναξεχάσει τώρα…

Κατανοούσε πια, ότι αν επιτρέπουμε σε ανησυχίες να απασχολούν μέρος του μυαλού μας, δεν επιτρέπουμε σε αυτό να δώσει όλη του την προσοχή στην απόλαυση μιας στιγμής. Έτσι τη ζούμε με μικρότερη ένταση. Αργότερα, όταν οι ανησυχίες έχουν φύγει με το πέρασμα του χρόνου, τότε μπορούμε πια να κατανοήσουμε σε βάθος την πραγματική ομορφιά της στιγμής που ζήσαμε… Έχει χαθεί πια, μα την εκτιμούμε και τη ξαναζούμε στη μνήμη μας.

Τώρα ήξερε πραγματικά τι δρόμο θα ήθελε να πει στον νεότερο εαυτό της να ακολουθήσει, όμως αυτός δε γινόταν να την ακούσει. Σκέφτηκε όμως ότι ήταν ακόμη αρκετά νέα για να γράψει νέες σελίδες πιο έντονες τις οποίες θα διάβαζε ο εαυτός της στο ακόμη μακρύτερο παρελθόν. Κατανοώντας δηλαδή τον εαυτό της στο παρελθόν, αποφάσιζε να αλλάξει πια τον εαυτό της στο μέλλον. Τελικά, ένα γράμμα από τον εαυτό του παρελθόντος μπορεί να προκαλέσει κάτι που στην ψυχολογία ονομάζεται μεταγνώση. Το να μπορούμε να σκεφτούμε πάνω στον τρόπο που σκεφτόμαστε και σε αυτό που νιώθουμε.

Στην ανάγνωση κρυφών συναισθημάτων που μπορεί λανθασμένα να ξεχάσαμε ότι χρειάζεται συχνά να νιώθουμε… πηγαίων αναγκών που μπορεί να κοιμίζουμε…Όταν κατανοήσουμε ότι κάναμε κάτι τέτοιο στο παρελθόν, είναι πιθανό να αποφύγουμε ξανά να το πράξουμε στο μέλλον.

Το γράμμα όμως από τον εαυτό του παρελθόντος βοήθησε και στη συνειδητοποίηση σχετικά με τις στιγμές που τελικά μένουν στο μυαλό μας και θυμόμαστε για πάντα…Συνήθως είναι οι πιο έντονα φορτισμένες συναισθηματικά, αυτές που αναγκαστήκαμε να βγούμε από τη ζώνη ασφαλείας μας και να ξεπεράσουμε φόβους μας. Για αυτό ακριβώς το λόγο μας άφησαν και μια βαθιά ικανοποίηση.

Αν φανταστούμε τη ζωή μας σαν ένα βιβλίο που γράφουμε κάθε μέρα, είμαστε σεναριογράφοι, σκηνοθέτες και ηθοποιοί στην ιστορία του. Αυτό όμως που βοηθάει έναν συγγραφέα στο να γράφει μία όμορφη ιστορία, είναι η ικανότητα να σκέφτεται και ως αναγνώστης του βιβλίου του και πώς αυτό θα είναι πιο ευχάριστο όταν θα το διαβάζει στο μέλλον… Σε όλα αυτά τα ταξίδια της σκέψης μας στο χρόνο, μας βοηθά και ο εαυτός μας, στέλνοντας μας γράμματα, αναμνήσεις και επιθυμίες του, από το παρελθόν…

«Καλός ταξιδιώτης είναι κάποιος που μπορεί να ταξιδεύει με το μυαλό και τη φαντασία…».

Γιατί θυμώνουμε συνέχεια & μάλιστα με το παραμικρό;

Γιατί θυμώνουμε συνέχεια & μάλιστα με το παραμικρό;

Μήπως αισθάνεστε πως θυμώνετε συνέχεια και μάλιστα χωρίς ιδιαίτερες αφορμές και πως δεν μπορείτε να ηρεμίσετε; Αισθάνεστε πως σας φταίνε όλα και ανάβετε σαν το φυτίλι με το παραμικρό;

Γιατί άραγε συμβαίνει αυτό και πως μπορείτε να το αντιμετωπίσετε για να γίνετε πιο φιλικοί προς το διπλανό σας κι όχι βόμβα έτοιμη να εκραγεί;

H δρ Sandi Mann, καθηγήτρια στο Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του Central Lancashire υποστηρίζει πως ο θυμός υπήρχε στους ανθρώπους ως μέσο αντίδρασης και διεκδίκησης. Ο θυμός κάποτε αποτελούσε κλειδί επιβίωσης, όταν κάποιος υπερασπιζόταν τη στέγη, την τροφή και την ασφάλειά του.

«Η οργή βοήθησε τους προγόνους μας να επιβιώσουν. Βλέπετε, εάν έμεναν αδρανείς όταν κάποιος τους έκλεβε την τροφή ή απειλούσε τη ζωή τους, δεν θα τα είχαν καταφέρει. Η πείνα θύμωνε τους ανθρώπους των σπηλαίων, προκειμένου να είναι σε ετοιμότητα για την αναζήτηση τροφής. Το ίδιο συναίσθημα ενεργοποιούνταν όταν υπήρχε η υποψία της οποιασδήποτε απειλής, ώστε να βρίσκονται σε εγρήγορση την κατάλληλη στιγμή», επισημαίνει η ειδικός.

Και συνεχίζει: «Στη σύγχρονη εποχή, ιδιαίτερα στη Δύση, σπανίως ερχόμαστε αντιμέτωποι με πραγματικές απειλές. Όμως ο θυμός εξακολουθεί να υπάρχει και κάπου πρέπει να τον διοχετεύσουμε».

Ίσως γίνεστε έξω φρενών με την πρωινή κίνηση ή όταν δεν γίνονται τα πράγματα όπως τα έχετε προγραμματίσει ή ακόμα και σε περιπτώσεις αναμονής για να εξυπηρετηθείτε για κάτι. Εάν έχετε φτάσει σε προβληματικό στάδιο σε σχέση με τη διαχείριση του θυμού, ιδού κάποια tips για να ηρεμίσετε και να πέσουν οι τόνοι.

Όταν θυμώνετε ξαφνικά, μην ξεσπάτε συνέχεια. Σταματήστε και μετρήστε μέχρι το 10. Εκμεταλλευτείτε αυτό το χρόνο και σκεφτείτε αν αξίζει ο θυμός σας να γίνει οργή.
Κάντε μια βόλτα και χαλαρώστε

Αναλογιστείτε αν άλλο σας φταίει και με άλλο τα βάζετε.
Γυμναστείτε και αισθανθείτε καλύτερα με τον εαυτό σας.

Όταν ελπίζεις κινδυνεύεις ν...........

Όταν ελπίζεις κινδυνεύεις ν...........

Όταν ελπίζεις κινδυνεύεις ν’απογοητευτείς κι όταν δοκιμάζεις κινδυνεύεις ν’αποτύχεις” 
Ναι, αλλά πρέπει να ρισκάρεις γιατί ο μεγαλύτερος κίνδυνος στη ζωή είναι να μη ρισκάρεις τίποτε. 
Ο άνθρωπος που δε ρισκάρει τίποτε, δεν κάνει τίποτε, δεν είναι τίποτε και δε γίνεται τίποτε.
Μπορεί να αποφεύγει τον πόνο και τη λύπη όμως δε μπορεί να μάθει και να νιώσει και ν’αλλάξει και ν’αναπτυχθεί και να αγαπήσει και να ζήσει.
Δεμένος με τις βεβαιότητες του, είναι ένας σκλάβος.
Έχει παραιτηθεί από την ελευθερία του. Μόνο ο ανθρωπος που ρισκάρει είναι πραγματικά ελεύθερος.
Leo Buscaglia

Όσα πραγματικά πρέπει να ξέρω για το πώς να ζω, τι να κάνω και πώς να είμαι, τα έμαθα στο

Όσα πραγματικά πρέπει να ξέρω για το πώς να ζω, τι να κάνω και πώς να είμαι, τα έμαθα στο

Όσα πραγματικά πρέπει να ξέρω για το πώς να ζω, τι να κάνω και πώς να είμαι, τα έμαθα στο Νηπιαγωγείο. Η σοφία δε βρισκόταν στην κορυφή του σχολικού βουνού, αλλά εκεί, στα βουναλάκια από άμμο, στο νηπιαγωγείο...
Αυτά είναι τα πράγματα που έμαθα:
1. Να μοιράζεσαι τα Πάντα.
2. Να παίζεις τίμια.
3. Να μη χτυπάς τους άλλους.
4. Να βάζεις τα πράγματα πάλι εκεί που τα βρήκες.
5. Να καθαρίζεις τις Τσαπατσουλιές σου.
6. Να μην παίρνεις τα πράγματα που δεν είναι δικά Σου.
7. Να λες Συγγνώμη, όταν πληγώνεις κάποιον.
8. Να πλένεις τα χέρια σου πριν από το φαγητό.
9. Να κοκκινίζεις.
10. Να ζεις μια ισορροπημένη ζωή, να μαθαίνεις λίγο, να σκέπτεσαι λίγο, να σχεδιάζεις, να ζωγραφίζεις, να τραγουδάς, να χορεύεις, να παίζεις και να εργάζεσαι κάθε μέρα από λίγο.
11. Να παίρνεις έναν υπνάκο το απόγευμα.
12. Όταν βγαίνεις έξω στον κόσμο, να προσέχεις την κίνηση, να κρατιέσαι από το χέρι και να Μένεις μαζί με τους άλλους.
13.Να αντιλαμβάνεσαι τα Θαύματα. Να θυμάσαι το μικρό σπόρο μέσα στο Δοχείο από φελιζόλ. Οι ρίζες πάνε προς τα κάτω και το φυτό προς τα πάνω. Κανείς πραγματικά δεν ξέρει πώς
και γιατί, αλλά Όλοι μας μοιάζουμε σ’ αυτό.
14. Τα χρυσόψαρα, τα χάμστερς, τα άσπρα ποντίκια, ακόμη κι ο μικρός σπόρος μέσα στο πλαστικό δοχείο, όλα πεθαίνουν. Το ίδιο κι εμείς.

Να θυμάσαι τελικά τα βιβλία και την πρώτη λέξη που έμαθες την πιο μεγάλη απ’ όλες: τη λέξη ΚΟΙΤΑ.

Μισώ τους αδιάφορους. Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην ...

Μισώ τους αδιάφορους. Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην ...

«Μισώ τους αδιάφορους. Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην είναι πολίτης και ενταγμένος. Η αδιαφορία είναι αβουλία, είναι παρασιτισμός, είναι δειλία, δεν είναι ζωή. Γι’ αυτό μισώ τους αδιάφορους.

Η αδιαφορία είναι το νεκρό βάρος της ιστορίας. Η αδιαφορία δρα δυνατά πάνω στην ιστορία. Δρα παθητικά, αλλά δρα. Είναι η μοιρολατρία. Είναι αυτό που δεν μπορείς να υπολογίσεις. Είναι αυτό που διαταράσσει τα προγράμματα, που ανατρέπει τα σχέδια που έχουν κατασκευαστεί με τον καλύτερο τρόπο. Είναι η κτηνώδης ύλη που πνίγει την ευφυΐα. Αυτό που συμβαίνει, το κακό που πέφτει πάνω σε όλους, συμβαίνει γιατί η μάζα των ανθρώπων απαρνείται τη βούλησή της, αφήνει να εκδίδονται νόμοι που μόνο η εξέγερση θα μπορέσει να καταργήσει, αφήνει να ανέβουν στην εξουσία άνθρωποι που μόνο μια ανταρσία θα μπορέσει να ανατρέψει. Μέσα στη σκόπιμη απουσία και στην αδιαφορία λίγα χέρια, που δεν επιτηρούνται από κανέναν έλεγχο, υφαίνουν τον ιστό της συλλογικής ζωής, και η μάζα είναι σε άγνοια, γιατί δεν ανησυχεί. Φαίνεται λοιπόν σαν η μοίρα να συμπαρασύρει τους πάντες και τα πάντα, φαίνεται σαν η ιστορία να μην είναι τίποτε άλλο από ένα τεράστιο φυσικό φαινόμενο, μια έκρηξη ηφαιστείου, ένας σεισμός όπου όλοι είναι θύματα, αυτοί που τον θέλησαν κι αυτοί που δεν τον θέλησαν, αυτοί που γνώριζαν κι αυτοί που δεν γνώριζαν, αυτοί που ήταν δραστήριοι κι αυτοί που αδιαφορούσαν. Κάποιοι κλαψουρίζουν αξιοθρήνητα, άλλοι βλαστημάνε χυδαία, αλλά κανείς ή λίγοι αναρωτιούνται: αν είχα κάνει κι εγώ το χρέος μου, αν είχα προσπαθήσει να επιβάλλω τη βούλησή μου, θα συνέβαινε αυτό που συνέβη;

Μισώ τους αδιάφορους και γι’ αυτό: γιατί με ενοχλεί το κλαψούρισμά τους, κλαψούρισμα αιωνίων αθώων. Ζητώ να μου δώσει λογαριασμό ο καθένας απ’ αυτούς με ποιον τρόπο έφερε σε πέρας το καθήκον που του έθεσε και του θέτει καθημερινά η ζωή, γι’ αυτό που έκανε και ειδικά γι’ αυτό που δεν έκανε. Και νιώθω ότι μπορώ να είμαι αδυσώπητος, ότι δεν μπορώ να χαλαλίσω τον οίκτο μου, ότι δεν μπορώ να μοιραστώ μαζί τους τα δάκρυά μου.

Είμαι ενταγμένος, ζω, νιώθω ότι στις συνειδήσεις του χώρου μου ήδη πάλλεται η δραστηριότητα της μελλοντικής πόλης, που ο χώρος μου χτίζει. Και μέσα σ’ αυτήν την πόλη η κοινωνική αλυσίδα δεν βαραίνει τους λίγους, μέσα σ’ αυτήν κάθε συμβάν δεν οφείλεται στην τύχη, στη μοίρα, μα είναι ευφυές έργο των πολιτών. Δεν υπάρχει μέσα σ’ αυτήν κανείς που να στέκεται να κοιτάζει από το παράθυρο ενώ οι λίγοι θυσιάζονται, κόβουν τις φλέβες τους. Ζω, είμαι ενταγμένος. Γι’ αυτό μισώ αυτούς που δεν συμμετέχουν, μισώ τους αδιάφορους».
Μισώ τους αδιάφορους ....κείμενο του Αντόνιο Γκράμσι

Οι φλογεροί έρωτες του '60 που άφησαν εποχή

Οι φλογεροί έρωτες του '60 που άφησαν εποχή

Ο έρωτας του Δημήτρη Παπαμιχαήλ και της Δέσπως Διαμαντίδου

Ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ έχει συνδέσει για πάντα το όνομα του με την Αλίκη Βουγιουκλάκη, όμως πριν από την Αλίκη υπήρχε η Δέσπω Διαμαντίδου. Γνωρίστηκαν το 1955 σε παράσταση του Εθνικού Θεάτρου, όταν εκείνος ήταν μαθητής ακόμη στη σχολή κι εκείνη ήδη πρωταγωνίστρια. Αμέσως την ερωτεύτηκε. Ήταν ένα μεγάλο σχολείο η Διαμαντίδου, του έμαθε πολλά για το θέατρο και σίγουρα έπαιξε μεγάλο ρόλο όχι μόνο στην ερωτική του ζωή αλλά και στην καριέρα του. Συναντήθηκαν στη σκηνή δεκατρείς φορές, με αποκορύφωμα το έργο «Κολόμπο», με πρωταγωνίστρια την Αλίκη Βουγιουκλάκη. Εκεί ήταν που ο Δημήτρης και η Αλίκη ένιωσαν τον κεραυνοβόλο έρωτα να τους συγκλονίζει και η σχέση εκείνου με τη Δέσπω Διαμαντίδου τελείωσε. Η Δέσπω Διαμαντίδου πάντως αντιμετώπισε με μεγάλη αξιοπρέπεια το τέλος της σχέσης τους, όπως άλλωστε την έζησε κιόλας, μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας και τα δημοσιεύματα της εποχής.
Χριστίνα Σύλβα - Λάμπρος Κωνσταντάρας
Ο Λάμπρος Κωνσταντάρας έζησε δύο μεγάλους έρωτες με πρωταγωνίστριες του θεάτρου και του κινηματογράφου. Με τον Λάμπρο Κωνσταντάρα η Χριστίνα Σύλβα γίνεται ζευγάρι το 1957. Ήταν γενικά πολύ ερωτευμένοι και δεν το έκρυβαν.
Η Σύλβα, νιώθει ότι ο Λάμπρος είναι ο άντρας της ζωής της και δεν διστάζει να του κάνει πρόταση γάμου. Εκείνος απαντά αρνητικά, όχι μόνο γιατί τότε δεν ήθελε να ξαναπαντρευτεί αλλά και λόγω της μεγάλης ηλικιακής διαφοράς (23 ολόκληρα χρόνια). Έμειναν μαζί μέχρι το 1961.Άννα Καλουτά - Λάμπρος Κωνσταντάρας
Η Άννα Καλουτά και ο Λάμπρος Κωνσταντάρας από την πρώτη στιγμή που συναντήθηκαν άρχισαν τους τσακωμούς. Έπαιζαν μαζί στον θίασο της Κοτοπούλη και οι καβγάδες τους ήταν κυρίως για το θέατρο. «Μήπως είστε ερωτευμένοι;» τους έλεγε μεταξύ σοβαρού και αστείου μονίμως η Κοτοπούλη. Έξαλλοι και οι δύο απαντούσαν θυμωμένα... «Εγώ μ' αυτή την ψηλογαϊδούρα;» έλεγε ο Λάμπρος. «Εγώ μ' αυτόν τον άχαρο ψηλέα;» έλεγε η Καλουτά.
Στην ερωτική τους σκηνή στην παράσταση, τα παθιασμένα φιλιά αρχικά ήταν ψεύτικα. Μέρα με τη μέρα, όμως, τα φιλιά έγιναν αληθινά. «Ωραία φιλάς» της είπε ένα βράδυ μετά την παράσταση ο Κωνσταντάρας. «Κι εσύ» του απάντησε η Καλουτά κι κάπου εκεί ένας έρωτας τρελός ξεκίνησε. Για την Άννα Καλουτά ο Λάμπρος Κωνσταντάρας ήταν ο άντρας που αγάπησε πιο πολύ στη ζωή της και ο πρώτος άντρας που δόθηκε ερωτικά. Οι εποχές ήταν διαφορετικές η μητέρα της ήταν πάντα παρούσα στη ζωή της και στην καριέρα της, οπότε ήταν δύσκολο να μπορέσει να βρεθεί ερωτικά με κάποιον. Κάποια στιγμή έμεινε έγκυος, η τύχη όμως της έπαιξε σκληρό παιχνίδι: Έχασε και τα δύο αγόρια από διπλή κύηση, αν και είναι αμφίβολο εάν θα τα κρατούσε, αφού δεν ήταν παντρεμένοι και οι εποχές ήταν πολύ διαφορετικές από τη σημερινή.
Αν και αγαπούσε πολύ τον Λάμπρο, δεν ήθελε να είναι ανύπαντρη μητέρα. Η σχέση τους κράτησε πέντε χρόνια, ενώ χρόνια μετά η Άννα Καλουτά εξομολογήθηκε ότι ποτέ της δεν αγάπησε άλλο άντρα με το ίδιο πάθος και την ίδια ένταση όπως τον Λάμπρο Κωνσταντάρα.

Σπεράντζα Βρανά - Κώστας Βουτσάς
Το καλοκαίρι του 1959 η Σπεράντζα Βρανά γνωρίζει τον Κώστα Βουτσά. Η γνωριμία τους εξελίχτηκε σε μια θυελλώδη σχέση. Μεγάλος έρωτας, ζήλιες, καβγάδες, ξύλο, αρραβώνας, ετοιμασίες για γάμο, χωρισμοί και όλα αυτά παράλληλα με μια λαμπρή καριέρα και για τους δύο. Η Σπεράντζα Βρανά έγραψε στο Βιβλίο της Τολμώ: «Ο Κώστας ήταν τρομερά φιλόδοξος, μεγαλομανής, αριβίστας. Ήξερε να ελίσσεται. Χρησιμοποιούσε όλα τα κόλπα για να πετύχει τους σκοπούς του. Καλοπερασάκιας. Στην αρχή μου έκανε τον πολύ ερωτευμένο, έκανε ό,τι μπορούσε για να με ευχαριστήσει. Μου αγόραζε δίσκους με λατινοαμερικανικούς ρυθμούς, μου έκανε τον Danny Kaye για να γελάσω, ήταν πολύ κωμικός και ξεκαρδιζόμουν. Αν μ' αγάπησε ο Κώστας (γιατί μ' αγάπησε), αυτό συνέβη αργότερα. Μου φερόταν πολύ ωραία, ήταν πολύ τρυφερός μαζί μου, ζούσαμε πολύ αρμονικά. Όσο η σχέση μας έδενε και πιο γερά, άρχισε τις ζήλιες. "Γιατί κάθεσαι στο καμαρίνι με τη ρόμπα ανοιχτή;". Καβγάς! "Γιατί σου μίλησε ο τάδε συνάδελφος;". Καβγάς! Όλα αυτά τα μικροκαυγαδάκια είχαν σαν αποτέλεσμα να τη βρίσκουμε πιο ωραία ερωτικά. Ο Κώστας ήταν τέλειος σαν εραστής, τρυφερός και γλυκός. Στο κεφάλαιο δουλειά, όμως, ήταν φοβερός. Ήταν φιλόδοξος και βιαζόταν να φτάσει. Πάνω σ' αυτό το θέμα είχαμε διαφορετικές αντιλήψεις. Η σχέση μας πέρασε από πολλά στάδια. Μέχρι ξύλο έπεσε στον πρώτο μας μεγάλο καβγά».
Τελικά αποφασίζουν να παντρευτούν. Η Σπεράντζα παραγγέλνει το νυφικό και ο Κώστας, παραμονές Χριστουγέννων, της κάνει δώρο ένα χρυσό ρολόι. Ο γάμος είχε οριστεί για την άνοιξη και ο μήνας του μέλιτος θα ήταν ένα ταξίδι στην Ευρώπη. Όταν ο Βουτσάς είπε στη Σπεράντζα ότι μετά τον γάμο απαιτούσε από εκείνη να αφήσει το θέατρο για να αφοσιωθεί στο σπίτι, η Βρανά δεν το δέχτηκε. Σκέφτηκε τον εαυτό της νοικοκυρά, μακριά από τι σκηνή και τα φώτα και δεν άντεξε στη σκέψη. Έτσι, έπειτα από τεσσεράμισι χρόνια, χώρισαν οριστικά.,,,

Ο ΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ Η ΩΡΑΙΑ Οδυσσέας Ελύτης

Ο ΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ Η ΩΡΑΙΑ Οδυσσέας Ελύτης

Συχνά , στήν κοίμηση του Δειλινού , ή ψυχή της
έπαιρνε αντίκρυ απ ' τά βουνά μιαν αλαφράδα ,
μόλο που ή μέρα ήταν σκληρή και ή αύριο ,
άγνωστη.

Ομως , όταν σκοτείνιαζε καλά κι έβγαινε του παπά
το χέρι πάνω από το κηπάκι των νεκρών ,
Εκείνη , Μόνη της , ΄Ορθια , με τα λιγοστά της νύχτας
κατοικίδια - το φύσημα της δεντρολιβανιάς και την
αιθάλη του καπνού από τα καμίνια - στης θαλάσσης
τήν έμπαση αγρυπνούσε.
Αλλιώς ωραία !
Λόγια μόλις των κυμάτων ή μισομαντεμένα σ΄ ένα
θρόϊσμα , κι άλλα που μοιάζουν των αποθαμένων
κι αλαφιάζονται μέσα στα κυπαρίσσια , σαν
παράξενα ζώδια , τη μαγνητική δορυφορώντας κεφαλή
της άναβαν. Και μία
καθαρότητα απίστευτη άφηνε , σε μέγα βάθος μέσα της,
το αληθινό τοπίο να φανεί.
΄Οπου , σιμά στόν ποταμό , παλεύανε τον ΄Αγγελο
οι μαύροι άνθρωποι , δείχνοντας με ποιόν τρόπο
γεννιέται η ομορφιά.
΄Η αυτό που εμείς , αλλιώς , το λέμε δάκρυ.
Κι όσο βαστούσε ο λογισμός της , ένιωθες ,
εξεχείλιζε την όψη που έλαμπε με τήν πίκρα στά
μάτια και με τά πελώρια , σάν παλιάς Ιερόδουλου , ζυγωματικά .
Τεντωμένα στ ' ακρότατα σημεία του Μεγάλου
Κυνός και της Παρθένου.

" Μακριά απ ΄ τη λοιμική της πολιτείας , ονειρεύτηκα
στό πλάι της μιάν Ερημιά , όπου το δάκρυ
να μήν έχει νόημα , κι όπου το μόνο φως να΄ ναι
από την πυρά που κατατρώγει όλα μου τά
υπάρχοντα.
" ΄Ωμο τόν ώμο οι δυό μαζί ν΄ αντέχουμε το
βάρος από τα μελλούμενα , ορκισμένοι στήν άκρα
σιγαλιά και στη συμβασιλεία των άστρων.
" Σάν να μήν κάτεχα , ό αγράμματος , πως είναι
κει ακριβώς , μέσα στήν άκρα σιγαλιά , που
ακούγονται οι πιό αποτρόπαιοι κρότοι .
" Και πώς , αφότου αβάσταχτη έγινε στου αντρός
τα στερνά ή μοναξιά , σκόρπισε κι έσπειρε άστρα "
.................................................................................................

Ο μύθος του Σίσυφου...Αλμπέρ Καμύ

Ο μύθος του Σίσυφου...Αλμπέρ Καμύ

«…..
Φαντάζομαι πάλι τον Σίσυφο να επιστρέφει προς το βράχο του και την οδύνη ν’ αρχίζει. Όταν οι εικόνες της γης παραμένουν πολύ έντονες στη μνήμη, όταν το κάλεσμα της ευτυχίας γίνεται πολύ επιτακτικό, στην καρδιά του ανθρώπου γεννιέται η θλίψη: είναι η νίκη του βράχου, γίνεται ο ίδιος ο βράχος.
Η απέραντη απόγνωση είναι αβάσταχτη. Είναι οι νύχτες μας στη Γεσθημανή.
Μα οι συντριπτικές αλήθειες χάνονται όταν αναγνωρίζονται.
[…]

…..Συμβαίνει ωστόσο, το συναίσθημα του παράλογου να γεννιέται από την ευτυχία. «Κρίνω ότι όλα είναι καλά», λέει ο Οιδίπους, κι αυτά τα λόγια είναι ιερά. Αντηχούν στο άγριο και πεπερασμένο σύμπαν του ανθρώπου. Του μαθαίνουν ότι δεν έχουν όλα εξαντληθεί. Διώχνουν από τούτο τον κόσμο ένα θεό που παρεισέφρυσε ανικανοποίητος και που αρέσκεται σε ανώφελους πόνους. Καθιστούν τη μοίρα μια ανθρώπινη υπόθεση που πρέπει να ρυθμίζεται από τον άνθρωπο και μόνο.
[…]

Όλη η βουβή χαρά του Σίσυφου βρίσκεται εκεί. Η μοίρα του του ανήκει. Ο βράχος του είναι δικός του.
Το ίδιο συμβαίνει και με τον παράλογο άνθρωπο : όταν στοχάζεται μπροστά στο μαρτύριό του, όλα τα είδωλα σωπαίνουν. Σ’ αυτό το σύμπαν , παραδομένο αίφνης στη σιωπή, υψώνονται οι χιλιάδες μικρές, έκθαμβες φωνές της γης. Ασυνείδητα και μυστικά καλέσματα, προσκλήσεις όλων των προσώπων, αποτελούν την απαραίτητη ανάποδη όψη του νομίσματος και το της νίκης.

Δεν υπάρχει ήλιος χωρίς σκιά και πρέπει να γνωρίσουμε τη νύχτα.

Ο παράλογος άνθρωπος λέει «ναι» και ο αγώνας του δεν θα ‘χει τελειωμό. Αν υπάρχει μια προσωπική μοίρα, δεν υπάρχει κανένα ανώτερο πεπρωμένο, ή τουλάχιστον υπάρχει εκείνο μόνο που ο άνθρωπος κρίνει μοιραίο και αξιοκαταφρόνητο. Για όλα τ’ άλλα, ξέρει ότι είναι ο κύριος των ημερών του. Τούτη τη κρίσιμη στιγμή που ο άνθρωπος κάνει τον απολογισμό της ζωής του, ο Σίσυφος, επιστρέφοντας προς το βράχο του, παρατηρεί αυτή την ασύνδετη σειρά των πράξεων που φτιάχνει το πεπρωμένο του, δημιουργημένο από τον ίδιο, συσπειρωμένο κάτω από το βλέμμα της μνήμης του και σφραγισμένο σε λίγο με το θάνατό του
Έτσι, πεπεισμένος για την απόλυτα ανθρώπινη έλευση κάθε ανθρώπινου πράγματος, σαν τυφλός που λαχταρά το φως του και που γνωρίζει πως η νύχτα είναι ατέλειωτη, πορεύεται συνέχεια.
Ο βράχος κυλάει πάντα.

Αφήνω τον Σίσυφο στους πρόποδες του βουνού!
Πάντα ξαναβρίσκει κανείς το φορτίο του.

Αλλά ο Σίσυφος διδάσκει την ύψιστη πίστη που αρνείται τους θεούς και σηκώνει τους βράχους. Κι εκείνος κρίνει πως όλα είναι καλά. Τούτο το σύμπαν, αδέσποτο στο εξής, δεν του φαίνεται άγονο ούτε ασήμαντο. Κάθε κόκκος αυτής της πέτρας, κάθε ορυκτό θραύσμα αυτού του πλημμυρισμένου από νύχτα βουνού ,σχηματίζει από μόνο του ένα κόσμο.

Ο αγώνας και μόνο προς την κορυφή
αρκεί για να γεμίσει μιαν ανθρώπινη καρδιά.

Πρέπει να φανταστούμε τον Σίσυφο ευτυχισμένο.»

Απόσπασμα από τήν " Ασκητική ! "Νίκος Καζαντζάκης

Απόσπασμα από τήν " Ασκητική ! "Νίκος Καζαντζάκης

Μήν παρατεντώνεις τό σκοινί , Χριστέ μού ,
άνθρωπος είμαι , δέν είμαι βουβάλι μήτε
άγγελος , είμαι άνθρωπος , ώς πότε θ ΄ αντέχω ;
Μιά Μέρα μπορεί καί να σπάσω ΄ στό λέω ,
γιατί - ήμαρτον , θεέ μού - καμιά φορά τό ξεχνάς
καί ζητάς από τόν άνθρωπο πιό πολλά
κι από τούς αγγέλους .
.........................................................................................

Απόσπασμα από τήν " Ασκητική ! "Νίκος Καζαντζάκης

" Ζωή είναι ότι ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ......"" ~ Leo Buscaglia ~ "

" Ζωή είναι ότι ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ......"" ~ Leo Buscaglia ~ "

΄Ολοι προσπαθούν ....
να καταλάβουν το νόημα της ζωής ...
Μέχρι να το καταλάβουν ....
ή παράσταση έχει τελειώσει .....

Ζωή είναι ......
ό , τι συμβαίνει .....
ενώ εμείς χάνουμε πολύτιμο χρόνο ,
ψάχνοντας να βρούμε τί είναι ζωή ....

Ζωή ......
που τη ζούμε για τό αυριο ....
θά είναι πάντοτε ......
μιά μέρα μακριά από τήν πραγμάτωσή της ...

Ζωή που τη ζούμε για τό αύριο ...
σημαίνει πως δέν ζούμε τη ζωή . !
" Ζωή είναι ότι ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ......"" ~ Leo Buscaglia ~ "

Η αληθεια μετραει για οσο την αντεχεις.

Η αληθεια μετραει για οσο την αντεχεις.

Η αληθεια μετραει για οσο την αντεχεις...
γι' αυτο τις ερωτησεις που θα κανεις να προσεχεις...
Η αληθεια μετραει για οσο την αντεχω...
γι'αυτο τις ερωτησεις που θα κανω θα προσεχω..."
αυτα εγραψε καποτε ενα αγορι...
ειχε κρυψει ηλιους στα ματια του πισω απο σκιες...
τους φυλουσε καλα μη φανουν...
δεν ηθελε...
οχι τοσο ευκολα να τους δουν αλλοι...
τον ελεγαν "περιεργο"...
χαμογελουσε και επαιρνες ματι λιγο απο τον ηλιο του...
κι αν σε κοιτουσε εντονα εβλεπες βαθια...
τοσο βαθια που πονουσες...
για ολα οσα εβλεπες και για ολα οσα θα μπορουσες ακομα να δεις...ετσι ειναι τα "περιεργα" παιδια...εκεινα τα λιγο διαφορετικα...
εκεινα που δεν ειναι ευκολο να πλησιασεις και να αγγιξεις...
γιατι τα ευκολα χανονται...εξαφανιζονται στην πρωτη καταιγιδα...
αλλα στο αγορι αρεσε να καθεται κατω απο την βροχη...
δεν εφευγε...
δεν ανοιγε ομπρελα...
δεν εψαχνε υποστεγο να προφυλαχτει...
ετσι ειναι οι "περιεργοι" ανθρωποι...
δεν προφυλασσονται...
γι αυτο γινονται και "περιεργοι"...
αλλιως θα ηταν "ευκολοι" και ολα θα κυλουσαν "ησυχα"...
και δεν την πολυσυμπαθω αυτη την λεξη...ουτε την εννοια της...
οταν χτυπαει η καρδια...
οταν εισαι ζωντανος μεσα σου...
οταν δημιουργεις και δημιουργεισαι μεσα απο σενα και μεσα απο τον αλλο...
δεν μπορεις να εισαι "Ευκολος"...
δεν μπορεις να αφηνεις να κυλουν ολα "ησυχα"...
δεν μ'αρεσουν οι "ευκολοι" δρομοι...
ειδα τα σκοταδια καταματα...
ειδα τους φοβους μου να με κοιτουν ειρωνικα...
ειδα να κρυβομαι κατω απο ενα σεντονι για να προστατευτω...
ειδα να πεφτω και να ματωνω ξανα και ξανα...
μιλησα με τον ιδιο τον θανατο...
εσπασα τα μουτρα μου και αλλαξα μουτρα...
ματωσα τα ποδια πατωντας αγκαθια εκει που λεγανε πως ειχε αμμουδιες...
βραχηκα χιλιες φορες...να πλυνω τις πληγες μου...
μιλησα στους ανεμους...
εστειλα μυνηματα γραμμενα σε φυλλα φθινοπωρινα...
εγραψα στα δεντρα σημειωματα να βρουν πλασματα απο την χωρα του ποτε...
προσπαθησα να πεταξω απο το πιο ψηλο σημειο...
εκαψα τα φτερα...
τα ξεσκισα πολλες φορες και αλλες τοσες αφηνα να μου τα ξεσκιζουν...
και δεν μετανιωνω λεπτο για τιποτα απο ολα αυτα...
μα ετσι εμαθα να μην αγαπαω τους "ευκολους" δρομους...
να με συγκινει μονο ο "περιεργος" ανθρωπος...ειναι τοσο ομορφα οταν ανταλλασεις βλεματα που κρυβουν ηλιους...
ειναι ομορφο πολυ οταν η μια ψυχη χαιρεταει την αλλη...
και νιωθεις...καπου μεσα σου το νιωθεις πως ....ο χαιρετισμος αυτος "λεει" κατι....

Δεν υπάρχει δεν μπορείς.........

Δεν υπάρχει δεν μπορείς.........

«Δεν μπορώ», φράση ανούσια και σχεδόν πάντα ψεύτικη. Την χρησιμοποιούμε καθημερινά στο λεξιλόγιό μας, δεν παύει όμως ν’ αποτελεί απλώς μια δικαιολογία για ό,τι δε θέλουμε αρκετά. Σκέψου το λίγο, σε απλά πράγματα. «Δεν μπορώ να ξυπνήσω εύκολα το πρωί», σημαίνει ότι δε θέλουμε να σηκωθούμε απ’ το κρεβάτι μας, γιατί απλώς η υποχρέωση που έχουμε, δε μας ενθουσιάζει κιόλας.

Όταν όμως έχουμε βάλει ξυπνητήρι ξημερώματα για να προλάβουμε το πλοίο μας για τις διακοπές, τότε όλα είναι πιο εύκολα. Δεν ισχύει σε καμία περίπτωση ότι δεν μπορείς να κόψεις το τσιγάρο ή να μπεις σε αεροπλάνο ή να τελειώσεις τη σχολή σου. Απλώς δεν τα επιθυμείς αρκετά.

Εντάξει, για να μη με πεις και υπερβολική ίσως υπάρχουν και κάποιες περιπτώσεις που πραγματικά δεν μπορείς. Λίγες όμως, παραδέξου το. Σίγουρα μέσα σ’ αυτές δεν ανήκει η χιλιοειπωμένη απ’ όλους μας φράση «πρέπει να χωρίσουμε, δεν μπορούμε να είμαστε μαζί». Μην τη λες σε παρακαλώ, μην την ακούς και κυρίως μην την πιστεύεις. Ό,τι κι αν έχει συμβεί, όσο δύσκολες καταστάσεις κι αν έχει ν’ αντιμετωπίσει ένα ζευγάρι, όλα μα όλα ξεπερνιούνται αν υπάρχει έρωτας κι αγάπη. Μη δεχτείς από κανέναν να σου πει ότι δεν μπορείς να είσαι δίπλα του, απόδειξέ του ότι μπορείς.

Τις περισσότερες φορές, θ’ ακούσεις αυτήν τη φράση από ανθρώπους δειλούς, που δεν έχουν το θάρρος να σου πούνε την αλήθεια, ότι δηλαδή τους τελείωσε. Επιλέγουν τον εύκολο -στο μαγικό τους κόσμο- δρόμο και ρίχνουν την ευθύνη του χωρισμού σας, στις συγκυρίες, την απόσταση, την ηλικία, την έλλειψη ελεύθερου χρόνου, την οικονομική κατάσταση κι άλλα πολλά. Οπουδήποτε δηλαδή αλλού, εκτός απ’ τον εαυτό τους. Απλά δε σε θέλει πια. Όσο σκληρό κι αν σου ακούγεται, έτσι είναι. Κι αν δε με πιστεύεις, δοκίμασέ τα όλα πριν τα παρατήσεις, φτάσε μέχρι εκεί που σε αφήνουν οι αντοχές και τα όριά σου, πάλεψε με τα «δεν μπορώ» του άλλου.

Θα γίνω πιο συγκεκριμένη, για να με καταλάβεις. Όταν έρθει το ταίρι σου και σου πει, «δεν μπορούμε να είμαστε πια μαζί, γιατί η καριέρα μου δε μου αφήνει καθόλου ελεύθερο χρόνο», απάντησέ του ότι εσένα σου αρκεί να ξαπλώνετε μαζί κάθε βράδυ. Δείξε ότι κατανοείς τον περιορισμένο χρόνο του και ότι νιώθεις μόνο υπερηφάνεια για την προσπάθεια που κάνει. Αν μείνει, θα ξέρεις. Αν πάλι επιμείνει στην απόφαση που έχει πάρει και στο δικαιολογήσει ότι ξέρει ότι δε θα αντέξεις, κάνε την καρδιά σου πέτρα και προχώρα παρακάτω.

Είναι απλά μια δικαιολογία. Αυτήν την απάντηση που μόλις σου έγραψα, μπορείς να τη δώσεις σ’ οποιοδήποτε «δεν μπορώ» ακούσεις. Ή πραγματικά ο άνθρωπός σου έχει ζοριστεί με κάποια κατάσταση κι αποζητάει -ίσως με λάθος τρόπο- την προσοχή και την κατανόησή σου ή έχει φύγει από καιρό κι εσύ δεν έχεις καταλάβει τίποτα.

Υπάρχει και το πιο εξοργιστικό ακόμη. Αυτό το γενικό κι αόριστο «δεν μπορούμε να είμαστε πια μαζί». Ξερό, σκέτο. Αυτό που ο άλλος δεν μπαίνει καν στη διαδικασία να σκεφτεί μια αιτία να σου παρουσιάσει. Ρωτάς εσύ, «τι πάει να πει αυτό;» και σου απαντάει «απλά δεν μπορούμε». Δηλαδή πραγματικά εκείνη την ώρα είναι να ξεχάσεις το σοκ και τη στενοχώρια σου και ν’ αρχίσεις να γελάς με τα αστεία του. Κάνε μου τη χάρη και κοίτα καρφί τα μάτια του συνομιλητή σου και πες του «δε θέλεις, όχι δεν μπορούμε, καλή ζωή».

Μην αφήσεις κανέναν να σου πει ότι δεν αξίζει να παλέψεις για ό,τι αγαπάς. Ούτε καν αυτός που αγαπάς. Πάρ’ το όλο πάνω σου, βάλε τα δυνατά σου και διεκδίκησε την ευτυχία σου. Απόδειξε στον εαυτό σου και στο άλλο σου μισό, ότι όταν υπάρχει θέληση, τα «δεν μπορώ» περισσεύουν.

Να θυμάσαι ότι δεν μπόρεσαν πολλοί. Πόσα θλιμμένα μάτια βλέπεις γύρω σου καθημερινά; Είναι αυτοί που έμειναν με τα «δεν μπορώ τους».

Γράφει η Μαρία Σοφιανού